Yağlı Tip Dağıtım Transformatörü


Yağlı tip dağıtım transformatörleri 36 kV gerilim seviyesine ve 5000 kVa gücüne kadar giriş ve çıkış gerilimlerini istenilen oranlarda değiştiren, işletme sırasında oluşan ısının transformatör yağı ile atılarak izin verilen çalışma sıcaklığını aşmam

Yağlı tip dağıtım transformatörleri 36 kV gerilim seviyesine ve 5000 kVa gücüne kadar giriş ve çıkış gerilimlerini istenilen oranlarda değiştiren, işletme sırasında oluşan ısının transformatör yağı ile atılarak izin verilen çalışma sıcaklığını aşmaması için soğutmanın transformatör yağı ile sağlandığı transformatörlerdir. Bu tip transformatörler hermetik ve genleşme depolu olarak  2 (iki) ana başlık altında incelenebilir:

Hermetik Yağlı Tip Dağıtım Transformatörleri

25 – 5000 kVA  güç aralığında, 36 kV yüksek gerilim seviyesine kadar, üç veya tek fazlı, yağlı, tabi soğutmalı (ONAN), boşta kademe değiştiricili veya yük altında otomatik kademe değiştiricili,  hem hariçte hem de dahilde kullanılabilecek şekilde üretilmektedirler. Hermetik yağlı tip dağıtım transformatörleri, vakum altında yağ dolumu yapılarak yağ basıncı ve atmosfer basıncının istenen sıcaklıkta dengelenmesi ile soğutma yağının atmosferle temas etmemesi prensipleri ile imal edilir.

Hermetik yağlı tip dağıtım transformatörlerinde ısıl değişimler nedeniyle değişen yağ basıncı sonucu iç ısı, kazan dalga duvarlarının doğal yollarla genleşip büzülmesiyle kontrol altına alınır. Bu etkilere dayanabilecek şekilde mekanik tasarımı ve imalatı yapılır.

Hermetik yağlı tip dağıtım transformatörleri genleşme depolu transformatörlere oranla yükseklikleri daha düşüktür. Bu nedenle de daha küçük alanlarda kullanılabilir.
Hermetik transformatörlerde yağ atmosferle temas etmediği için genleşme depolu transformatörlerde olduğu gibi belirli periyotlarda yağ değişimi gerektirmez.

Genleşme Depolu Transformatör

Genleşme depolu transformatörler çekirdek ve bobin yapısıyla hermetik transformatörlerle aynıdır. Bu tip transformatörlerin genleşme depolarının boyutları, sıcaklıkla hacmi artan yağın genleşmesini depolayacak şekilde hesaplamalar sonucunda tasarımı ve imalatı yapılır.
Genleşme depolu transformatörler atmosfere açık olduğu için termik etkiler nedeniyle değişen yağ basıncı , transformatörün deposunda bulunan slikajel (hava kurutucu) sayesinde havanın nemi alınarak hava alışverişi sağlanır.

İşletmeye alınan genleşme depolu transformatörün yüke bağlı olarak ısı farklılıklarından kaynaklanan hava alışverişi sonucunda zamanla slikajel özelliğini kaybeder ve yağın nemlenmesine, yapısının bozulmasına yol açar. Bu nedenle belirli periyotlarda slikajel değiştirilmesi ve yağdan numune alınarak delinme geriliminin ölçülmesi gibi bakımları yapılması gereklidir.


Dağıtım transformatörleri için sargılar
Alçak gerilim sargılarında iletken olarak bakır veya alüminyum kullanılır. Sargılar levha veya dikdörtgen kesitli kağıt ya da nomex izoleli telden üretilir. Eğer sargılar levhadan yapılırsa kat izolasyonu olarak temel dayanımı arttırılmış ve reçine ile kaplanmış şellaklı kağıt (DDP) kullanılır.

Yüksek gerilim sargılarında müşteri isteğine bağlı olarak bakır veya alüminyum iletken kullanılır. Böbinler bilgisayar kontrollü tam otomatik makineler ile sarılmaktadır. Şerit izolasyon kağıdı (kraft veya termik olarak iyileştirilmiş şellaklı) nedeni ile kat izolasyonu kama şeklinde oluşur. Kat izolasyonunun özel yapısı darbe gerilimine karşı dayanımı arttırarak; boşluksuz, katı ve mükemmel kalitede bobinlerin oluşmasına yardımcı olur.

Nüve
Transformatörlerin nüveleri soğuk haddelenmiş, çekirdekleri yönlendirilmiş silisli saçlardan yapılır. Nüveler birinci sınıf kalitede saçlar kullanılarak üretilir. Nüve saçı seçimi, müşteri tarafından talep edilen boşta kayıp değerlerine göre yapılır. Saçlar Georg tarafından üretilmiş modern kesme makinelerinde çapaksız olarak dizilir. Nüveler Step-lap, Over-lap, 90º kesilmiş delikli veya deliksiz olarak üretilmektedir.

Aktif Kısım ve Kapak
Nüve, bobin ve üst kapağın montajı, kısa devre kuvvetlerine karşı direnci arttırıcı şekilde dizayn edilir. Standart transformatörlerin aktif kısımlarını kapsayan üst kapak, civatalarla tanka monte edilir. Diğer bir uygulama aktif kısmındirek tanka montajıdır. Üst kapağın bağlantı kısımları, yüksek gerilim izolatörleri ve ark boynuzları, paslanmaz çelikten ya da paslanmaya karşı dirençli, özel boya kaplı maddelerden yapılır. İzolatörler (Buşingler) aksesuarlar, koruma kutusu ya da kablo kutusunun yerleşimi müşteri isteğine bağlı olarak kapak üstü veya transformatörün yan duvarlarına yapılır.

Tank
Tanklar ve üst kapaklar yumuşak çelikten yapılmaktadır. Dağıtım transformatörlerinin soğutma yüzeyleri dalga duvarlardan oluşur. Dalga duvarlar aynı zamanda tankın yan yüzeyini oluşturur. Taban sacı, yanlar ve çerçeve sızdırmaz şekilde kaynatılır.

4000kVA'ya kadar olan transformatörlerde soğutma yüzeyi olarak dalga duvar kullanılabilir. Ayrıca radyatörleri soğutma yüzeyi olarak kullanmak mümkündür. Kaynaktan sonra her tankın yağ sızdırmazlık testinden geçmesi gerekir. Bu nedenle her tank üretildikten sonra basınç altına alınır. Biten tanklar ve üst kapaklar DIN standartlarına uygun olarak kumlanır.  Eğer müşterinin özel istekleri varsa ya da kumlama için çeşitli talepler var ise ELTAŞ A.Ş. bu istekleri karşılayacak düzeneğe sahiptir. Üst kapaktaki buşingleri IEC 60144'e uygun saçtan yapılmış bir kutunun içine almak mümkündür. 
BS 2562'ye göre kablo kutusu tankın yanlarına takılabilir.

Boyama
Standart olarak transformatörler RAL 7033 rengindedir. Transformatör tankları daldırma ve püskürtme yöntemi ile boyanır. Boyama yöntemi müşteri isteğine ve transformatörün çalışma koşullarına uygun olarak seçilir. ELTAŞ A.Ş. müşteri isteğine göre değişik uygulamalarda (çinko kaplama) değişik film kalınlığında veya değişik renklerde trafo teklif edebilir. Ayrıca eğer istenirse sıcak daldırma galvanizli tanklar imal edilebilir.

Kurutma ve Yağ Doldurma
Transformatörlerin aktif kısmı (nüve, bobin, kapak) fırınlarda yüksek vakum altında kurutulur. Kurutma işlemi transformatörün cinsine, gücüne ve gerilimine göre değişir. Yağ dolumu yüksek vakum altında yapılır.

Transformatörleri korumak için başlıca kullanılan aksesuarlar aşağıdaki gibidir :

1. Yağ Seviye Göstergesi
Manyetik yağ seviye göstergesi genleşme deposundaki yağ seviyesini takip ve kontrol etmek için kullanılır. Manyetik yağ seviye göstergesi yağ seviyesindeki ani değişikliklerde alarm ve açma sinyali verir.

2. Hava Kurutucu
Hava kurutucular genleşme depolu transformatörlerde kullanılır. Hava kurutucu genleşme deposuna bağlanır. Silika jel yardımı ile genleşme deposunun içindeki rutubet ve toz tutulur. Silika Jelin miktarı transformatördeki yağ miktarına bağlıdır.

3. Yağ Sıcaklık Göstergesi
Kapak üzerine veya tankın yanlarına kaynatılan termometre ceplerine yerleştirilen yağ sıcaklık göstergesi, yağın en üst sıcaklığını takip ve kontrol eder. Maksimum göstergeli, elektriksel kontaksız veya tek ya da çift elektriksel kontaklı olabilir. Eğer sıcaklık tahmini değerleri aşarsa kontaklı termometreler alarm veya açma sinyali verirler.

4. Buchholz (Gaz toplama ve Alarm) Rölesi
Buchholz rölesi, transformatör içinde oluşan düşük ve yüksek yoğunluklu deşarj ve arkların oluşturduğu gazları toplar. Genleşme depolu transformatörlerde kullanılır. Röle tek veya çift kontaklı olabilir. Eğer Buchholz rölesinde belli bir miktarın üzerinde gaz toplanırsa hem alarmı hem de açma sinyalini harekete geçirir. Ayrıca düşük yağ seviyesinde Buchholz rölesi dışarıya alarm sinyali verir. Buchholz rölesi aşırı ısınma gibi arızaları algılar ve sinyal vererek arızanın büyümesini önler.

5. Basınç Emniyet Valfi
Transformatörlerde hermetik koruma rölesi kullanılsa bile ek olarak basınç emniyet valfi de kullanılır. Basınç emniyet valfi transformatörün içinde ki yükselen basıncı boşaltmaya yarar.

6. Hermetik Koruma Rölesi
630 kVA ve üstü güçteki hermetik transformatörlerde hermetik koruma rölesi kullanılır. Bu röle yağ göstergesi, termometre göstergesi, Buchholz rölesi ve ayrıca basınç rölesinin işlevlerini kapsar. 


Bunların yanında, müşteri isteklerine göre sargı termometresi, dijital termometre, gaz toplama birimi gibi ilave aksesuarlar yağlı tip güç transformatörlerine takılabilir.

Test

Form Gönderimi

Tamam